Tetsave
Sjemot (Exodus) 27:20-30:10
De naam van Moshe komt in deze parasja niet voor, hoewel er wel naar gehint wordt.
Een van de verklaringen is de volgende. Nadat het Joodse volk het gouden kalf gemaakt heeft is Gd heel boos op het Joodse volk. Moshe komt op voor ‘zijn’ volk en smeekt Gd om het volk te vergeven.
(Exodus 32:32):ואם-אין מחני נא מספרך שכתבת “
Wilt U dat niet, schrap mij dan maar uit het boek dat U geschreven hebt.”
Hoewel Gd het volk vergeeft, komt de vloek die Moshe over zichzelf uitroept een beetje uit, want in deze parasja wordt zijn naam niet genoemd.
De verklaarder, de Ba’al Haturim vertelt ons, hoewel Moshe’s naam nergens voorkomt, Moshe zelf wel degelijk aanwezig is. De hele parasja bestaat uit Gds woord aan Moshe! (Exodus 27:20) וְאַתָּה תְּצַוֶּה אֶת-בְּנֵי יִשְׂרָאֵל “Jij zult de kinderen Israëls gebieden.” Jij= Moshe.
Iemands naam geeft niet weer wie de persoon is. Een naam, of een beschrijvend woord of een bijnaam die aan een persoon wordt gegeven, wordt door anderen gebruikt om deze persoon te (be)noemen. De essentie, de inhoud van de mens, staat ver boven een omschrijving van naam of bijnaam.
Het woord “jij” in het begin van de parasha refereert aan het innerlijke van de mens, in tegenstelling tot een persoons naam die alleen maar een etiket aan zijn persoonlijkheid geeft.
Ook al komt Moshe’s naam niet voor, Moshe is in wezen meer aanwezig in onze parasha dan wanneer hij bij zijn naam genoemd zou worden.
Omdat Moshe bereid was zijn naam te laten wissen in de Tora voor het belang van “zijn” volk, had hij het voorrecht dat zijn persoonlijkheid, die niet door naam of bijnaam vastgelegd kon worden in de Tora werd genoemd.
Het is het niveau van Moshe’s innerlijke dat wordt benadrukt door zijn naamloze verschijning in deze weeks parasha.
We hebben allemaal wel de neiging onszelf en anderen een etiket op te plakken. Een naam geeft maar een beperkt zicht wie een persoon in werkelijkheid is. Er is een basis beginsel dat wij allemaal hebben en dat iedere beperking overtreft.
Als wij ophouden elkaar een etiket op te plakken en ons focussen op wat er diep van binnen ligt, op de essentie, realiseren wij ons misschien dat wij niet zo verschillend van elkaar zijn. Dan is het voor ons allemaal makkelijker elkaar te accepteren en met elkaar om te gaan.
Le’iloej nishmat Shimon Tovia ben Levi