Hoe ontwikkel je zelfvertrouwen als je dat niet hebt?
Hoe overwin je angst, zenuwen en zorgen?
Zonder al te diep op psychologische dissertaties in te gaan (dat is een vak apart) lijkt het mij dat uit deze Parasja een zeer nuttige les valt te leren.
Parasjat Sjemini begint op het moment dat alles klaar staat voor de inauguratie van de dienst in het Tabernakel. In de voorbereidende week heeft Mosje de dienst gedaan , nu was het aan Aaron aan de beurt. Aaron moest het altaar bestijgen. Maar Aaron aarzelde. Hij voelde nog steeds een schaamtegevoel naar aanleiding van zijn deel in het Gouden Kalf gebeuren. Vervolgens lezen wij dat Moshe riep uit naar Aaron: (Leviticus 9:7) “Benader het altaar en verricht de diensten!” Aaron deed precies wat Mosje zei, hij naderde het altaar en verrichte alle taken correct.
Wat was het precies dat Moshe gezegd heeft? Hoe is het Mosje gelukt om de angsten van Aaron te sussen? Eigenlijk zei Mosje niet meer dan: kom en vervul je taak. Waarmee heeft hij de problematische vraagstukken opgelost? Hoe zo dat Aaron gevoelens nu in eens geen blokkade vormden?
Wellicht kunnen wij de woorden van Mosje als volgt verklaren: kom, doe wat je moet doen, je angsten zullen vanzelf verdwijnen. Ontbreekt het je aan zelfvertrouwen? Begin gewoon met je werk en je zult merken dat het precies voor jou uitgesneden is. Jij bent geboren om Hoge Priester te zijn, daar hoor je thuis!
Moshe zei tegen Aaron dat zodra hij aan zijn voorbestemde rol zou beginnen, de rest wel zou volgen. Om met een Yiddish spreekwoord mee te spreken: Apetit kimt mit’n essen. Zelfs als je geen trek hebt en je begint te eten komt de eetlust vanzelf. (Vandaar dat men in de Horeca industrie graag aperitiefhapjes verstrekt.)
‘Dokter’ Mosje gaf hiermee gedegen psychologisch advies. De meest zekere weg om zelfvertrouwen op te bouwen is, over je angsten heen te stappen en gewoon beginnen. Kinderen die onverwacht in diepe water belanden, leren het snelst om te zwemmen. Zeer verlegen mensen kunnen de meest gerenommeerde sprekers worden. Wanneer het ons aan zelfvertrouwen ontbreekt, kan soms juist de confrontatie met angsten en fobieën de beste therapie zijn. Eenmaal geconfronteerd met onze angsten merken we dan dat het echt allemaal zo erg niet is en dat wij het dan eigenlijk nog beter doen dan wij zelf verwacht hadden. Van daar uit groeit ons zelfvertrouwen, totdat wij helemaal tevreden en gelukkig met de situatie zijn.
Een en ander geldt ook voor Joodse riten. Velen aarzelen om te beginnen aan mitswot en riten waarmee ze niet groot gebracht zijn. De drempel om naar sjoel te komen, ligt bij velen zeer hoog. Het gebrek aan kennis van de taal, de etiquette en manier van omgaan is voor velen intimiderend. Uit ervaring kan ik zeggen, ik heb zeer ‘onervaren’ mensen van alle leeftijden de weg naar Sjoel zien vinden. Het duurde echte niet lang voordat ze gewoon deel uitmaakte van de Sjoelmisjpoge, totdat je ze echt niet kon onderscheiden van de zogenaamde ‘ervaren’ sjoelbezoekers. Ware het niet hun bereidheid om hun angsten te overwinnen en de eerste stap te zetten, was deze schat voor altijd van hen verborgen gebleven.
“Kom op en doe wat je moet doen’ zei Moshe tegen zijn bescheiden en aarzelende broer. Aaron gaf gehoor aan de oproep van zijn jongere broer en u kent wel hoe de geschiedenis verder verloopt…
Shabbat Shalom
Le’iloej nishmat Shimon Tovia ben Levi